Gdy tylko wszedłem po prawej stronie portyku kościoła Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w klasztorze Rila, jasne kolory fresków na ścianach całkowicie mnie zahipnotyzowały, zwłaszcza ten piękny odcień błękitu. Ale tutaj było inaczej. Zdałem sobie wtedy sprawę, że obrazy tutaj były równie kolorowe, ale miały w sobie zupełnie inny klimat.
W przeciwieństwie do malowideł sufitowych nad drzwiami wejściowymi do kościoła w klasztorze Rila, te skupiały się na mrocznej stronie historii. Każdy centymetr ściany przedstawiał, co spotkałoby kogoś, kto postąpiłby „niechrześcijańsko”. Obrazy były tak realistyczne, że aż przerażające. Nie można było oderwać od nich wzroku.
Historia fresków ściennych w klasztorze Rila
W 1840 roku mnisi z klasztoru w Rili musieli zmierzyć się z problemem, który od dawna nurtował chrześcijan. Jak opowiadać historie biblijne ludziom, którzy w większości nie umieli czytać? Znaleźli ukojenie w sztuce, zwłaszcza w jasnych i bogatych w szczegóły freskach, które zamieniły ściany kościoła Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w wizualną Biblię.
Sztuka sakralna w wielu europejskich kościołach jest spokojna i doskonała, ale freski w Rili są szokująco odważne. Przedstawiając piekielne sceny pełne diabłów i torturowanych dusz, nie boją się pokazać, jak straszny jest grzech. Obrazy te miały na celu nauczanie i ostrzeganie, dając wierzącym, którzy przed nimi stali, jasne lekcje moralne.
Cały zachodni portyk pokazuje, że właśnie to było celem. Od podłogi aż po wysokie sufity z kopułami ściany pokryte są scenami przedstawiającymi zarówno historie biblijne, jak i opowieści mające nam coś przekazać.
Jasne kolory i nieskończona liczba wiadomości
Jedną z najbardziej rzucających się w oczy cech fresków ściennych w klasztorze Rila jest ich niezwykła jasność. Dzięki pracom konserwatorskim udało się zachować czyste, żywe kolory malowideł. Teraz robią one równie wielkie wrażenie, jak prawie 200 lat temu. Głęboki, niebiański błękit wyróżnia się na tle ognistych czerwieni i groźnej czerni demonów w sposób, którego trudno zapomnieć.
